blog błąd lekarza tło
 

Niska punktacja Apgar

24 Cze 2020 | Kancelaria Lazer&Hudziak | Bez kategorii

 Niska punktacja Apgar

Niska punktacja w skali Apgar jest zazwyczaj dla rodziców powodem do poważnego niepokoju. Pierwsze oceny dziecko otrzymuje już w pierwszej minucie swojego życia. Jeśli otrzyma 8-10 punktów w dziesięciostopniowej skali Apgar, jego stan uznaje się odpowiednio za dobry lub bardzo dobry. Nie wszystkie dzieci mają jednak tyle szczęścia. 

W dzisiejszym artykule wyjaśniamy, co oznacza niska punktacja w skali Apgar i jaki jest jej potencjalny związek z błędami medycznymi. 

Punkty w skali Apgar a stan zdrowia dziecka – co oceniamy przy pomocy skali Apgar?

Na początek warto podkreślić, że ocenę stanu zdrowia dziecka przy pomocy skali Apgar przeprowadza się przynajmniej dwukrotnie – w pierwszej i piątej minucie. Dzięki pierwszemu badaniu lekarze wiedzą, że noworodek wymaga natychmiastowej pomocy. Pierwsza minuta jest tak naprawdę kluczowa dla wdrożenia odpowiedniej pomocy medycznej. Kolejne oceny mają na celu sprawdzenie, czy stan zdrowia dziecka się nie pogorszył. 

Dzięki skali Apgar można ocenić 5 zasadniczych parametrów świadczących o stanie zdrowia dziecka: 

  • Czynności oddechowe. Jeśli dziecko nie oddycha w ogóle, otrzymuje 0 punktów. Oddech płytki oznacza 1 punkt, oddech donośny – 2 punkty.
  • Czynności serca. Jeśli u noworodka nie zostaną stwierdzone czynności serca, otrzyma 0 punktów. Czynności serca poniżej 100/min oznaczają przyznanie 1 punktu, a powyżej 100/min – 2 punktów.
  • Zabarwienie skóry. Dzieci, które przychodzą na świat blade i sine, zwykle otrzymują 0 punktów. Jeśli siność można zaobserwować jedynie na kończynach, noworodek otrzyma 1 punkt. 2 punkty dostają noworodki, które przyszły na świat z różowawym odcieniem skóry, uznawanym za prawidłowy. 
  • Napięcie mięśni. 0 punktów otrzymują noworodki, których mięśnie są całkiem wiotkie. Dzieci, które wykazują słabe ruchy, otrzymują 1 punkt, a gdy ruchy są silne – 2 punkty. 
  • Reakcja na bodźce (odruchy). Aby sprawdzić, czy noworodek prawidłowo reaguje na bodźce, wprowadza się do jego noska tzw. cewnik. Jeśli dziecko nie reaguje, otrzymuje 0 punktów. Grymas powoduje przyznanie 1 punktu, kichnięcie i kaszel – 2 punktów.

Niska punktacja w skali Apgar – interpretacja wyników 

Tak jak wspominałyśmy we wstępie, stan dzieci, które otrzymały 10 punktów, uznaje się za bardzo dobry. Jeśli noworodek otrzymuje 8-9 punktów, jego stan określany jest jako dobry, stabilny, niezagrażający życiu i zdrowiu. Punktacja poniżej tego progu może już niestety zwiastować problemy. Punktacja w granicach 4-7 punktów sugeruje, że dziecko może wymagać niezwłocznego oczyszczenia dróg oddechowych i podania tlenu. Jeśli lekarze podejmą właściwe czynności na czas, istnieją duże szanse, że uda się uniknąć najpoważniejszych konsekwencji. Niezbędne jest jednak natychmiastowe działanie. 

Sytuacją najbardziej dramatyczną jest punktacja wynosząca 3 i mniej punktów w skali Apgar. Niska punktacja w skali Apgar oznacza, że pomoc lekarzy jest niezbędna. Jeśli wynik poniżej 3 punktów utrzyma się przez kilkanaście minut, ryzyko upośledzenia lub śmierci dziecka wzrasta. Bardzo punktacja w skali Apgar może oznaczać, że u dziecka wystąpi ryzyko mózgowego porażenia dziecięcego, padaczki i zaburzeń w ogólnym rozwoju psychoruchowym. UWAGA: Nie jest to oczywiście zasadą, a raczej zarysem najbardziej drastycznych konsekwencji, które mogą, a nie muszą wystąpić. Każda sytuacja jest inna, a skutki niedotlenienia zawsze zależą od indywidualnej wrażliwości dziecka na tymczasowy brak tlenu. 

Lekarze uspokajają – całkiem powszechnie zdarza się, że dzieci, które otrzymały 6 i mniej punktów rozwijają się prawidłowo, a nawet, że na dalszych etapach swojego życia „gonią” rówieśników. Mózg dziecka ma niesamowite zdolności kompensacyjne. Niska punktacja w skali Apgar nie musi być wyrokiem. Równocześnie warto mieć jednak świadomość, że skrajnie niewielka liczba punktów zazwyczaj jest konsekwencją niedotlenienia, a ciężka postać nieodtlenienia niestety nie pozostaje bez związku z dalszym rozwojem dziecka. Z tego właśnie względu tak ważne jest podjęcie przez lekarzy właściwych działań już w pierwszych minutach. 

Z drugiej strony – trzeba również pamiętać, że wysoka punktacja w skali Apgar nie daje stuprocentowej pewności, że na dalszych etapach życia dziecka, nie spotkają go żadne trudności na drodze do prawidłowego rozwoju. Otrzymanie przez dziecko kompletu punktów w skali Apgar jest dobrą prognozą, jednak – tylko prognozą. 

Przyczyny niskiej punktacji w skali Apgar

No dobrze, to jak zatem dochodzi do tego, że jedne dzieci otrzymują komplet punktów, a drugie już od samego początku swojego życia muszą walczyć o przetrwanie? Zwyczajne zrządzenie losu? Niekoniecznie. Na niektóre z przyczyn ma wpływ ciężarna. Do najczęstszych powodów, dla których niektóre noworodki otrzymują niższą punktację w skali Apgar, zaliczamy:

  • niedotlenienie okołoporodowe – tak jak wspominałyśmy już wcześniej, nadal pozostaje to najpowszechniejsza z przyczyn;
  • poród przedwczesny;
  • zakażenie wewnątrzmaciczne,
  • zaciśnięcie pępowiny,
  • przedwczesne odklejenie się łożyska,
  • wady wrodzone noworodka,
  • korzystanie przez ciężarną z używek w trakcie ciąży, w tym również branie leków niedozwolonych dla ciężarnych.

Niska punktacja w skali Apgar a wcześniactwo

Chociaż opinie na temat skali Apgar są wśród specjalistów podzielone, to nadal jest to metoda uznawana za wiarygodną. Wyjątkiem są dzieci urodzone przed planowanym terminem, czyli wcześniaki. U nich skala Apgar może nie być tak miarodajna, jak w przypadku noworodków, które przyszły na świat zgodnie z planowanym terminem. 

U wcześniaków, w szczególności tych, które urodziły się w stanie skrajnie niedojrzałym, niska punktacja w skali Apgar nie musi świadczyć o niedotlenieniu ani złym stanie tuż po urodzeniu. Aby określić stan zdrowia wcześniaka, niezbędne jest wykonanie dodatkowych badań, w tym w szczególności badania z krwi pępowinowej.

Niska punktacja w skali Apgar u wcześniaków nie musi więc oznaczać najgorszego. Warto, aby rodzice, których dzieci przyjdą na świat przed planowanym terminem, pamiętali o tym i nie dokładali sobie zbędnego (w wielu przypadkach) stresu.

Niska punktacja w skali Apgar a błąd medyczny

Niska punktacja Apgar otrzymana przez dziecko może mieć niestety związek z zaniechaniami lub nieprawidłowymi działaniami personelu szpitala. Przykłady można mnożyć. Często do negatywnych dla zdrowia dziecka skutków dochodzi w konsekwencji nieprzeprowadzenia cesarskiego cięcia. Innym razem lekarze zaniechają wykonania badania USG lub nie monitorują stanu płodu przy pomocy KTG. W efekcie nie w stanie prawidłowo określić stanu dziecka. Jeszcze innym błędem może być wykorzystanie kontrowersyjnego lub nieprawidłowego w danej sytuacji manewru położniczego. Tak jak podkreślałyśmy wcześniej, przykłady można mnożyć. Wszystkie one jednak skutkują otrzymaniem przez dziecko niskiej punktacji Apgar, co niestety w większości przypadków zwiastuje późniejsze problemy w rozwoju.

Jeśli Twoje dziecko także otrzymało niską punktację w skali Apgar i podejrzewasz, że podczas porodu personel medyczny nie podjął właściwych działań, zapraszamy Cię do kontaktu. Bez względu na to, czy konsekwencje okazały się mniej, czy bardziej poważne, warto zawalczyć o sprawiedliwość. Prowadziłyśmy już niejedną trudną sprawę na tle błędów medycznych okołoporodowych i wiemy, że uzyskanie odszkodowania i zadośćuczynienia jest możliwe. Chętnie wysłuchamy Twojej historii. 

Joanna Lazer, adwokat

Małgorzata Hudziak, radca prawny

Kancelaria Lazer&Hudziak, Plac Konstytucji 5/19 00-657 Warszawa 

Nr telefonu 604432333, 530291291, 536 007 001

Mail: kancelaria@lazer-hudziak.pl

 

0 0 vote
Article Rating
Subscribe
Powiadom o
guest
0 komentarzy
Inline Feedbacks
View all comments